گل هفت رنگ

دو باغچه مثلثی جلوی ورودی گیله بوم است. این دو باغچه که محیطشان سنگچین است، تصویر سقف شیروانی خانه است وقتیکه خورشید به غرب رفته است.

باغچه ها با بوته های هفت رنگ آرایش شده اند. درخت افرا و برگ نو هم هست. هفت رنگها، آرایش باغچه اند و درختان، سایه سار تلار.

رنگهای مختلف گل هفت رنگ، به دلیل میزان قلیایی بودن خاک و یون های مختلف آنست. سال اول زرد کمرنگ -صورتی بودند. بعد از سه سال، آبی آسمانی و نیلی رنگ شده اند. اغلب تا به رنگ ثابتی برسند، بارها تغییر رنگ می دهند. سفید، صورتی کم رنگ، نیلی، طوسی، زرد کمرنگ، قرمز و آبی آسمانی

برگها رگبرهای منحنی اما موازی دارند. حاشیه برگها دندانه دار است و تخالهای مشکی در ساقه بوته دیده می شوند.

تکثیرش ساده است. ساقه ای جوان را با زاویه ۴۵ درجه زیر دوپهلوی رویشگاه برگها، ببرید. در مخلوط ماسه بادی و سبوس با رطوبت کافی فرو برید. محیط نیم سایه نیم آفتاب، بهتر است. دو هفته بعد، ریشه ها ظاهر می شوند.

هدیه نوروزی

برای نجات کره زمین چکار کنیم؟ مهر پرستی در هزاره های گذشته در شمال ایران چگونه بوده است؟

عنوان دو کتابی که به مهمانان نوروزی هدیه کردیم. کتاب نخست را دوست گرامی گیله بوم و عکاس آقای محمود حسینی معرفی کرد و در اختیار ما گذاشت. کتاب مهرپرستی یا میترائیسم در شمال ایران نیز از تالیفات استاد میثم نواییان، از باستان شناسان دوست داشتنی است. بخوانیم تا بیشتر بدانیم.

خرد، زنده جاودانی شناس
خرد، مایه زندگانی شناس

خرد چشم جانست، چون بنگری
تو بی چشم شادان، جهان نسپری

ز هر دانشی چون سخن بشنوی
ز آموختن یک زمان نغنوی (آسوده نمانی؛ همیشه در حال آموختن باشی)

درختچه های برگ نو و کاج خمره ای نیز از هدایا بودند که به لطف همسایه عزیزمان آقای بهنام طیبی به مهمانان دادیم.

عشق ماشین و درخت؟!

وسواس مهمانی در گیله بوم برای شستن و تمیز کردن ماشینش سبب شد تا این داستان از قول یکی از مهمانانمان نوشته شود:

تا به حال، درختی را شستشو داده اید؟ مثل گربه یا سگ یا هر حیوان دیگری آنرا نوازش کرده اید؟ خوراک خوب برایش گذاشته اید؟

می گفت از کودکی آرزو داشت ماشین سواری کند. تمام دغدغه اش این بود که ماشینی داشته باشد. به ماشین که رسید مدتی بعد آرزو داشت راننده تریلر شود. شد و مشغول حمل کانتینر شد. آنقدر که تریلر را بزک میکرد و آرایش و آذین، به خودش توجهی نداشت. مدتی گذشت تا که بعد دلش برای خانواده تنگ شد. تریلر را فروخت و دوباره ماشین گرفت.

حالا مدتهاست ماشین را هم فروخته و اغلب پیاده روی میکند. می گوید کاش از آغاز، عشق درخت بودم. اگر هر کس از ما، آنقدر که به نظافت و سلامت خودروها که دودزا و آلوده کننده هستند اهمیت میدهیم، به  سلامتی یک درخت پابند بودیم اکنون آب و هوای اقلیم ها بسیار متفاوت بود. راستی برای جلوگیری از تغییر اقلیم چه کرده اید؟

نهال‌های برگ نو

در مدت چهار سال که گیله بوم هستیم، نهال‌های خودرو را از قسمت‌های مختلف حیاط، جابجا کرده ایم و به صورت ردیفی، در امتداد دیوارها کاشته ایم.

انواع مختلف درختان از سفید پلت، عرعر، اربع یا خرمالو جنگلی گرفته تا صنوبر، پرتقال، گردو و برگ نو.

تعدد درختچه ها آنقدر بود که سال گذشته، ۵۰ نهال را در بیرون از حیاط و در فضایی دیگر کاشتیم.

درخت، جان زندگی است و پناهگاه و آشیانه همگان. اما از بین درختچه ها، نهال‌های برگ نو بعد از سه سال، پرگل شدند. عطرآگین به ویژه در شامگاهان.

دور نخواهد بود که گرداگرد گیله بوم، شکوفه های بهارنارنج و برگ نو در هم آمیزند و خیالی دیگر برانگیزانند.

جنگل هیرکانی: موزه زنده

جنگل های هیرکانی سه میلیون و هفتصد هزار هکتار پوشش جنگلی ایران را تشکیل می داده اند که هم اکنون به یک میلیون و هشتصد هزار هکتار کاهش یافته اند. این جنگل ها جزو بقایای دوران سوم زمین شناسی (دوره ژوراسیک) هستند و بیش از هشتاد گونه درخت شامل راش، انجیلی، ممرز،افرا، بلوط، توسکا، نارون، گیلاس وحشی، سرخدار، نمدار، لیلکی و کیش تنوع کم نظیری را در جهان رقم زده اند. جنگل های هیرکانی عصر یخبندان را به دلیل رطوبت کافی در نوار شمالی ایران، گذراندند و اکنون به عنوان موزه زنده جهانی، شهرت دارند. باشد تا کمتر به پیکره و معماری این موزه، زخمه زنیم.

جنگل هیرکانی

جنگل هیرکانی

قیمت واقعی درخت

در قاسم آباد حتی بعد از چند روز بارندگی، آبی روی زمین باقی نمی‌ماند. از دلایل این امر، وجود درختان بزرگ جنگلی است که خاکی اسفنجی را بوجود آورده است. ساخت و ساز بی‌رویه ممکن است شرق گیلان را نیز همانند مازندران در بحران قرار دهد. بی شک از دلایل اصلی جاری شدن سیلابهای پراکنده و ناگهانی در مازندران، ساخت و سازهای فراوان و ویلاسازی‌های گسترده است که جنگل‌ را از بین برده است. ساختمان‌ها، سطحی عایق روی زمین ایجاد می‌کنند که نفوذ پذیری باران را در زمین کاهش می‌دهند. در بسیاری از کشورها، مجوزی برای ساخت و ساز جدید داده نمی‌شود و دولتهای اندیشمند، مردم را ترغیب به مرمت و بازسازی خانه‌های پدری یا قدیمی می‌کنند.

تابستان سال 98 یکی از بدترین سیل‌های تاریخ چین در دره‌های رودخانه یانگ تسه اتفاق افتاد. این دره ها محل زندگی 400 میلیون نفر از اهالی چین بود. گفته شد به‌خاطر این سیل 300 میلیارد دلار خسارت وارد شده است که بیشتر از ارزش محصول سالانه برنج چین بود.

بعد از چند هفته ادامه سیل، دولت چین قطع درختان را در حوزه رودخانه یانگ تسه ممنوع کرد. محاسبات کارشناسانه نشان داده بود که درختان ایستاده سه برابر درختان قطع شده ارزش دارند. در واقع قیمت بازار سه برابر کمتر از قیمت واقعی محصول بود. با این تحلیل هیچ کس نمی‌توانست قطع درختان را در این حوزه توجیه کند.

منبع: طرح امید/آقای لستر براون

قیمت واقعی درخت

قیمت واقعی درخت

برگ نو

درختی است همیشه سبز که در بهار گلهایی سفید چون گلهای تاک دارد و در پاییز خوشه هایی به رنگ مشکی کم رنگ و کمی قرمز. تنه آن به رنگ خاکستری کم رنگ است و به راحتی از طریق بذرهای خود تکثیر می‌شود. نهال را به مسافران رایگان هدیه می‌کنیم. کار بسیار لذتبخشی است خاصه آنکه گلدانش از بطری‌های بازیافتی است .

این درخت بسیار خوش رشد است و ساقه‌های آنرا گلکده‌ها برای آرایش گل استفاده می‌کنند. می‌تواند نقش مروار هم داشته باشد برای سبد بافی. دورتادور دیوار گیله بوم، برگ نو کاشته شده است. نهال‌های سمت خیابان را میهمانان ویژه ما کاشته‌اند. عکسی که دیدنش همیشه لذتبخش است.

درخت برگ نو

درخت برگ نو

فوجی

سال پیش میوه نداد هرچند شکوفه داشت. برخی می‌گفتند نر است و باید از ریشه کند و جایگزینش کرد. ما نکندیم. قشنگ است. برگهایش از رو سبز تیره و از زیر سفید است.

نخستین میوه‌ها را که دیدم بال درآورده بودم از شادی، غیر منتظره بود. خرمشهر هم که بودم درختان خرما را که نر بودند بیشتر خشک می‌کردند، حالی که درخت خرما زیبایی شگفت آوری دارد. ساقه و برگ ارزشمندی دارد.

بعد فهمیدم فوجی یکی از میوه‌های گران است و گفته می‌شود درمان خوبی برای کاهش جذب چربی در بدن است. کمپوست خوبی دور درخت ریختیم و از این پس، بیشتر مراقب خواهیم بود.

ریشه‌ای خاص را در تلار گیله بوم آویزان کرده‌ایم که یادآور آنست که هیچ گیاهی را نباید ریشه کن کنیم. با همین دلیل، درختچه‌ها و نهال‌های پراکنده و خودرو را در حیات گیله بوم جابجا می‌کنیم. در گیله بوم، پرچینی داریم از ورودی دروازه تا اکوکلبه به شکل منحنی از درختچه‌های برگ نو، همه از قسمت‌های مختلف حیات جابجا شده اند. حالا تا یک و نیم متر قد کشیده‌اند. دورتادور دیوار حیات را نیز درختکاری کرده‌ایم. امسال ردیف دوم درختکاری را آغاز می‌کنیم.

فوجی

فوجی

آقا هوشنگ

من از صمیم قلب دوستش دارم. جدی بودنش را و وقتی که لبخند به لب دارد.

گفته بود درخت جلوی خانه بلند است. ممکن است روی سقف خانه فرود بیاید. چند بار گفته بود. من زمان را به پاییز و زمستان یعنی زمان خواب درختان موکول کرده بودم.

بالای درخت رفتم و ساقه‌ها را هرس کردم. تنه درخت، از بالا سست بود و قدری فرسوده. حق داشت نگران باشد. بالای درخت مرا دید. با طناب زردی آمد. درخت را از بالا به دو قطعه 1.5 متری تقسیم کردم. با طناب مهار کردم و گفتم بکشد.

آقا مهدی همسایه بامرام ما هم بود. وقتی کشیدند، طناب پاره شد. قطعه دوم به آرامی فرود آمد و ضربه محکمی به پشتم خورد. نام درخت، افرا یا سفید پلت است. یاد شلاق طناب کشتی “جمان” افتادم به رود کارون، آن هنگام که به آب انداختیم. خطای محاسباتی بود و من باید پایین می‌آمدم.

ارتفاع درخت کاسته شد. همین آقا هوشنگ را راضی کرده بود. طنابش دو تکه شده بود و گره‌ها آنقدر محکم شده بود که باز نمی‌شد. می‌گفت از طناب زرد شانس ندارد.

حالا، حال درخت خوبست. ساقه‌های جدید رویانده است و بچه‌های زیادی در باغ گیله بوم دارد.

حدود شش درختچه افرا در گیله بوم روییده است. برگها ساقه قرمز رنگ دارند و پهن هستند.

آقاهوشنگ و درخت افرا

آقاهوشنگ و درخت افرا

۱ ۲